Thị trường Lao động Mỹ và sự thay đổi cấu trúc nhờ cải tiến công nghệ.

Dữ liệu mới nhất cho thấy nền kinh tế Mỹ đã tạo thêm 130.000 việc làm phi nông nghiệp trong tháng 1 năm 2026, vượt xa mức dự báo đồng thuận của thị trường là 70.000 việc làm. Đây là một bước nhảy vọt so với con số 48.000 của tháng 12 năm 2025 (đã được điều chỉnh giảm từ mức 50.000 ban đầu). Sự gia tăng này mang lại tín hiệu lạc quan về khả năng phục hồi của nhu cầu lao động sau một giai đoạn đóng băng kéo dài, dù một số chuyên gia tại Citi lưu ý rằng con số 130.000 này có thể phản ánh các yếu tố mùa vụ tồn dư hơn là sức mạnh nội tại thực sự của thị trường.

Tuy nhiên, báo cáo tốt hơn kỳ vọng này đã làm giảm khả năng Fed cắt giảm lãi suất trong tháng 3, các nhà giao dịch trên thị trường chuyển sang kỳ vọng cắt giảm lãi suất vào tháng 7 thay vì tháng 6 trước đó.

Về các ngành nghề đóng góp, ngành chăm sóc sức khoẻ vẫn là cỗ máy thu hút lao động mạnh mẽ của Hoa Kỳ với hơn 82.000 việc làm mới, cao hơn nhiều so với mức tăng trưởng trung bình 33.000 việc làm mỗi tháng của năm 2025. Ngành trợ giúp xã hội cũng đóng góp thêm 42.000 việc làm, chủ yếu trong các dịch vụ gia đình và cá nhân (+38.000). Sự tăng trưởng bền vững này được thúc đẩy bởi sự già hóa dân số và nhu cầu ngày càng tăng đối với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe trực tiếp, vốn là những mảng công việc mà máy móc hiện tại chưa thể thay thế hoàn toàn. Ngoài ra, ngành xây dựng cũng đóng góp tới 33.000 việc làm mới thúc đẩy bởi việc đầu tư mở rộng hệ thống trung tâm dữ liệu phục vụ cho AI cùng với việc lãi suất thế chấp ổn định ở mức hợp lý đã kích thích nhu cầu xây dựng nhà ở mới.

Ở chiều ngược lại, lĩnh vực chính phủ gây ra sự sụt giảm 42.000 việc làm trong khi hoạt động tài chính cũng giảm 22.000 việc làm mới, trong khi CNTT tiếp tục đà giảm 12.000 trước sự thâm nhập sâu rộng của AI có thể thay thế được các công việc giản đơn, thậm chí là ngày càng phức tạp trong nền kinh tế. Đà giảm việc làm trong khu vực công nhiều khả năng sẽ chậm lại khi các chương trình cắt giảm nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động đi vào giai đoạn hoàn tất.      

Tỷ lệ thất nghiệp giảm tháng thứ 2 liên tiếp còn 4.3% chủ yếu do số lượng người mất việc hoặc thất nghiệp tự nguyện đã giảm xuống đáng kể, một dấu hiệu cho thấy thị trường đang thoát dần khỏi trạng thái "ít thuê, ít sa thải" của năm 2025. Thị trường lao động hiện đang ở trạng thái "ít thuê" một phần vì doanh nghiệp đang chờ đợi để đánh giá khả năng của AI trong việc đảm nhận các công việc mới thay vì tuyển thêm người. Con số thất nghiệp này dù cao hơn mức 4% của năm trước nhưng vẫn ở mức khá tốt trong lịch sử.

Một điểm cần quan tâm lớn ở đây là con số điều chỉnh của cả năm 2025 lên tới 403.000  việc làm, khiến cho số lượng công việc tăng thêm của năm 2025 chỉ đạt 181.000      việc làm mới, tức trung bình chỉ khoảng hơn 15.000      việc làm mới hàng tháng phản ánh trạng thái đình trệ thực sự của nhu cầu tuyển dụng trong năm qua.

Tuy vậy, các báo cáo cho rằng sự gia tăng mạnh mẽ của năng suất lao động đang là yếu tố then chốt giúp kiềm chế áp lực tăng giá. Năng suất lao động trong khu vực kinh doanh tăng trung bình 2,2% hàng năm từ đầu năm 2020 đến nay, nhanh hơn nhiều so với mức 1,5% của chu kỳ trước. Một phần của sự gia tăng này được cho là nhờ vào việc triển khai AI và các công nghệ tự động hóa. Năng suất cao cho phép doanh nghiệp trả lương cao hơn cho nhân viên mà không nhất thiết phải tăng giá bán hàng hóa, vì chi phí sản xuất trên mỗi đơn vị sản phẩm giảm xuống. Chính phủ và Fed đang đặt cược rằng AI sẽ là "lực lượng giảm phát" mạnh mẽ, tương tự như cuộc cách mạng internet những năm 1990, giúp nền kinh tế Mỹ duy trì tăng trưởng mà không làm bùng phát lạm phát. AI đang thay đổi cấu trúc tăng trưởng của nền kinh tế Hoa Kỳ: thay vì phụ thuộc chủ yếu vào tăng số lượng lao động, nền kinh tế có thể duy trì tốc độ tăng trưởng cao hơn nhờ cải thiện năng suất trên mỗi đơn vị vốn đầu tư.Đồng thời AI cũng khiến thay đổi cơ cấu tăng trưởng của nền kinh tế Hoa Kỳ thay vì phụ thuộc chính vào việc tăng trưởng lao động mà việc tăng trưởng ở mức thấp hơn vẫn có thể duy trì được tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức tốt hơn và là nhân tố cốt lõi khiến cho năng suất tăng cao hơn dựa trên một đồng vốn đầu tư.

Như vậy, với yếu tố thị trường lao động có dấu hiệu hồi phục trở lại nhưng sẽ có thể tiếp tục xu hướng “ít thuê, ít sa thải” với thu nhập trung bình duy trì ở mức tốt tác động lên nhu cầu vẫn có thể sẽ duy trì mức tăng trưởng tốt đồng thời với sự gia tăng chi tiêu vào công nghệ AI sẽ vẫn tiếp tục thúc đẩy nền kinh tế Hoa Kỳ tăng trưởng mạnh mẽ. Tuy vậy, nền kinh tế sẽ duy trì sự phân hoá với hình thế chữ “K” khi nhóm thu nhập cao sẽ tiếp tục chi tiêu mạnh cho du lịch, hàng xa xỉ và trải nghiệm nhờ vào lợi nhuận từ thị trường chứng khoán AI. Ngược lại, nhóm thu nhập thấp sẽ phải đối mặt với áp lực lớn từ chi phí thiết yếu tăng cao và sự biến mất của các khoản trợ cấp y tế, khiến họ trở nên cực kỳ nhạy cảm với các cú sốc kinh tế.

Với nền kinh tế vẫn duy trì động lực tốt và sự phục hồi của thị trường lao động, khả năng Fed cắt giảm lãi suất có thể sẽ dời lại lâu hơn, từ đó hỗ trợ đồng đô la Mỹ trong thời gian tới.